Dự án SignSound giành vị trí Á quân CONVO AI Hackathon Danang University 2026.
Ý tưởng tiếp tục vươn xa
Sau khi giành giải Đặc biệt tại cuộc thi khởi nghiệp Trường Đại học Sư phạm Kỹ thuật (Đại học Đà Nẵng) và Á quân CONVO AI Hackathon 2026, sinh viên Võ Nguyễn Đại Hiếu, Trưởng nhóm SignSound cùng các cộng sự tích cực hoàn thiện sản phẩm. Từ ý tưởng kính thực tế tăng cường (AR) hỗ trợ người khiếm thính qua phụ đề thời gian thực, nhóm đã phát triển thành hệ sinh thái gồm kính SignSound, tiện ích YouTube và nền tảng Sign Meeting hỗ trợ giao tiếp trực tuyến hai chiều.
Hiện kính AR đã có phiên bản thực tế, được thử nghiệm tại Trung tâm Giáo dục và Hỗ trợ người điếc miền Trung (Đà Nẵng). Trong khi tiện ích YouTube đã hoàn tất phát triển, Sign Meeting cũng ra mắt bản demo với khả năng chuyển đổi lời nói thành thủ ngữ và ngược lại. Nhóm đang tập trung cải thiện độ chính xác trong việc nhận diện biểu cảm khuôn mặt và chuyển động bàn tay.
“Quá trình khảo sát giúp nhóm nhận ra phụ đề văn bản chưa đáp ứng trọn vẹn nhu cầu của người điếc bẩm sinh do rào cản về vốn từ vựng. Ngôn ngữ ký hiệu mới là phương thức tiếp nhận tự nhiên nhất của họ. Do đó, nhóm duy trì avatar 3D diễn đạt thủ ngữ làm cốt lõi, đồng thời tối ưu hệ thống để tích hợp đa nền tảng, từ thiết bị cá nhân đến các kiosk tại bệnh viện và cơ quan hành chính”, Võ Nguyễn Đại Hiếu chia sẻ.
Cùng chung đam mê công nghệ, Trần Minh Quân và Đỗ Quỳnh Anh (Trường THCS Nguyễn Trãi, phường Thanh Khê) khởi nguồn dự án từ bộ flashcard vật lý hướng dẫn tư thế ngồi học và bảo vệ thị lực. Sau khi đoạt giải Ba cuộc thi Khoa học kỹ thuật cấp phường năm 2026, nhận thấy bản in tốn kém và khó lan tỏa, hai em đã số hóa nội dung sang phần mềm viết bằng ngôn ngữ Python, giúp người dùng dễ dàng theo dõi lộ trình, nhận huy chương và chứng nhận hoàn thành.
Theo Minh Quân, việc chuyển đổi dữ liệu không khó bằng thiết kế giao diện hài hòa, lôi cuốn để duy trì thói quen người dùng. “Sau các cuộc thi, nhóm tiếp tục tinh chỉnh sản phẩm theo tư vấn của bác sĩ, bổ sung cơ chế ghi nhận thành tích và cá nhân hóa tài khoản. Chúng tôi dự định đưa ứng dụng lên các kho ứng dụng trực tuyến và nghiên cứu tích hợp camera AI để tự động nhắc nhở khi học sinh ngồi sai tư thế”, Quân cho biết.
Thách thức thương mại hóa
Võ Nguyễn Đại Hiếu thừa nhận khoảng cách giữa một sản phẩm dự thi và sản phẩm thương mại là rất lớn. Nếu cuộc thi đề cao tính mới và triển vọng xã hội, thì thực tế đòi hỏi sự ổn định của phần cứng, kho dữ liệu AI khổng lồ, tính bảo mật nghiêm ngặt và bài toán chi phí vận hành tối ưu. Đặc biệt, dự án cần sự phối hợp thử nghiệm chặt chẽ từ các đơn vị tiếp nhận trực tiếp.
SignSound đã nhận được phản hồi tích cực sau khi thử nghiệm quy mô nhỏ tại Đà Nẵng, với mức giá dự kiến cho phiên bản thương mại đầu tiên khoảng 2,5 triệu đồng. Tuy nhiên, Hiếu cho biết việc tạo doanh thu vẫn đang ở vạch xuất phát. “Sản phẩm chỉ thực sự sống khi được thí điểm thành công tại các cơ quan dịch vụ công hoặc bệnh viện, tạo ra nguồn thu tự thân để duy trì thay vì phụ thuộc vào các giải thưởng hay nguồn hỗ trợ ban đầu”, Hiếu nói.
Với Trần Minh Quân, dù có thể tự học lập trình và hoàn thiện giao diện, nhưng các tính năng phức tạp như quản lý tài khoản, tích hợp chatbot, phát hành ứng dụng hay chế tạo camera AI hiện vẫn vượt quá năng lực kỹ thuật của một học sinh lớp 9. Bài toán về kinh phí thiết bị và tìm kiếm đối tác chuyên môn để phát triển phần cứng chuyên sâu vẫn chưa tìm được lời giải. “Em đang tập trung tối ưu trải nghiệm người dùng. Khi sản phẩm ổn định, em sẽ nhờ nhà trường giới thiệu trong các giờ sinh hoạt để mở rộng cộng đồng sử dụng, đồng thời tìm kiếm chuyên gia hỗ trợ công nghệ AI. Giải thưởng mang lại uy tín, nhưng để hoàn thiện những mảng khuyết, em cần kiên trì đi từng bước nhỏ”, Quân bày tỏ.
TS. Phạm Trần Hồng Diễm, Founder/CEO dự án theCAY, giảng viên khởi nghiệp đổi mới sáng tạo Trường Cao đẳng Anh Quốc BTEC FPT Đà Nẵng, nhận định một bài thuyết trình tốt chỉ cho thấy nhóm hiểu vấn đề, nhưng thị trường lại chỉ chi trả cho giá trị thực tế. Sai lầm phổ biến của sinh viên là mải mê hoàn thiện sản phẩm theo ý chí chủ quan mà thiếu sự tương tác, thấu hiểu nhu cầu thực sự của khách hàng.
“Tôi luôn khuyến khích các em “bước ra khỏi phòng họp” càng sớm càng tốt. Thay vì trau chuốt slide, hãy đối thoại với những khách hàng đầu tiên để lắng nghe phản hồi. Trong kỷ nguyên AI, tạo ra nguyên mẫu không khó, thách thức thực sự là chứng minh được tính hữu dụng và khả năng thương mại hóa của sản phẩm”, TS. Phạm Trần Hồng Diễm nói.
Tiếp sức sau cuộc thi
Thực tế cho thấy, các dự án thường thiếu sự đồng hành xuyên suốt sau khi được công nhận. Nhiều chương trình mới dừng lại ở khâu truyền cảm hứng và tổ chức thi, mà thiếu cơ chế hỗ trợ trong 6-12 tháng trọng yếu tiếp theo. Việc thiếu hụt cố vấn kỹ thuật, pháp lý hay kết nối đầu tư khiến nhiều dự án đình trệ, đội ngũ dần tan rã do áp lực học tập và công việc cá nhân.
Ông Nguyễn Nhật Hoàng Quân, Founder Galaxy Communications & Events, đánh giá các cuộc thi là môi trường tốt để học sinh, sinh viên rèn luyện tư duy và cọ xát thực tế. Tuy nhiên, “điểm nghẽn” nằm ở kiến thức nền tảng và tâm thế hành động. Việc thiếu hụt kỹ năng về pháp lý, quản trị dòng tiền và rủi ro khiến các nhà khởi nghiệp trẻ e dè khi thành lập doanh nghiệp hay gọi vốn.
Khi thẩm định dự án, ông Quân cho biết đặc biệt chú trọng đến nhu cầu thị trường, lợi thế cạnh tranh và đạo đức người sáng lập.
Trong hệ sinh thái này, nhà trường đóng vai trò bệ đỡ kỹ thuật; doanh nghiệp là khách hàng thử nghiệm; vườn ươm hỗ trợ pháp lý và mô hình kinh doanh; còn cơ quan quản lý giúp giảm thiểu rủi ro thông qua các chương trình thí điểm ở giai đoạn sơ khởi.
“Sinh viên thường khởi nghiệp từ cái mình có, nhưng thị trường chỉ quan tâm cái xã hội cần. Sau giải thưởng, các nhóm cần bổ sung kiến thức về thương mại, pháp lý và quản trị rủi ro, đồng thời nghiên cứu kỹ đối thủ cùng phân khúc. Giải thưởng chỉ là động lực ban đầu; người cố vấn phải giúp các em xây dựng những bước đi vững chắc tiếp theo”, ông Quân nói./.
Phan Vinh